Co to jest żeglarstwo ?

Żeglarstwo, jachting,

dyscyplina sportu i turystyki uprawiana na sprzęcie o napędzie żaglowym. Żeglarstwo powstało i rozwija się aby zaspokajać różnorodne potrzeby człowieka, m.in. poznawcze, estetyczne, emocjonalne czy kulturalne. Kształtując specyficzny model zachowań jest także wykorzystywane do celów integracyjnych, resocjalizacyjnych i rehabilitacyjnych. W węższym i tradycyjnym znaczeniu żeglarstwo jest dyscypliną sportu i turystyki wodnej obejmującą, prócz żaglowego, jachting motorowodny.

Żeglarstwo można podzielić na regatowe i turystyczne, morskie i śródlądowe, jachtowe i deskowe (windsurfing), żeglarstwo lodowe i żeglarstwo lądowe.

Jego początki sięgają przełomu XVI i XVII w. Rozwijając się początkowo w Holandii i Anglii, upowszechniło się stopniowo we Francji, Prusach, krajach skandynawskich. Pierwsze udokumentowane regaty żeglarskie odbyły się na Tamizie 1661. W Polsce pierwsze wzmianki o żeglarstwie pochodzą z XVI w. (poemat A. Zbylitowskiego Droga do Szwecji, 1597, opisujący podróż króla Zygmunta III z Krakowa do Gdańska na pokładzie specjalnej łodzi).

Nowoczesną postać nadali żeglarstwu m.in. B. Tyszkiewicz, S. Rogoziński, J. Jakubowicz, M. Zaruski, A.Z. Aleksandrowicz, L. Szwykowski, C. Czarnowski, a ze współczesnych – S. Wysocki, W. Głowacki, L. Teliga.

W programie olimpijskim żeglarstwo pojawiło się w Paryżu 1900. Na igrzyskach w Sydney 2000 zawody odbywały się w 8 klasach: Finn, Mistral, Laser, Tornado, Star, 49er, Soling, Europa 470.

Największe wyczyny żeglarstwa samotniczego: w latach 1895-1898 Amerykanin J. Slocum opłynął świat na jachcie Spray, w 1923 Francuz A. Gerbault przebył po raz pierwszy Ocean Atlantycki na trasie Europa-Ameryka, w latach 1966-1967 Anglik F. Chichester opłynął świat z jednym postojem w porcie, w latach 1968-1969 Anglik R. Knox-Johnston jako pierwszy opłynął kulę ziemską bez zawijania do portów.

Samotnicze rejsy Polaków dookoła świata: w latach 1967-1969 L. Teliga na Opty, w latach 1972-1973 K. Baranowski na Polonezie, w latach 1976-1978 K. Chojnowska-Liskiewicz na Mazurku (jako pierwsza kobieta w historii tego sportu), w latach 1979-1980 H. Jaskuła na Darze Przemyśla (bez zawijania do portów).

Najbardziej znane regaty żeglarskie: America Cup (od 1851), Ameryka-Europa (od 1905), Fastnet (od 1925), Sydney-Hobart (od 1945), Operation Sail (Operacja Żagiel – od 1960), Transatlantyckie Regaty Samotnych Żeglarzy – OSTAR (od 1960) oraz regaty dookoła świata – Whitbread (od 1974).

Portal wiedzy.